Succulenten komen in vele soorten en variaties voor maar wat ze allemaal met elkaar gemeen hebben is dat ze vochtreserves kunnen opslaan in blad, steel of knol. Op deze manier hebben ze zich uitermate goed aangepast aan zeer droge en vaak zeer warme omstandigheden. Nagenoeg alle soorten gedeien dan ook het beste op een zonnige, warme standplaats op een zeer goed doorlatende grond (zand/grind gemengd met wat tuinaarde). Maar zelfs dan is een overkapping in de winter voor de meeste soorten wel noodzakelijk. De meest bekende zijn natuurlijk de Cactussen maar ook Agaves, Cordylines, Nolina’s, Euphorbia en Yucca’s vallen onder de succulenten.



Beetje Mexicaanse stijl


Agaves
De agave familie is grotendeels afkomstig uit Mexico en de VS en bestaat uit vele honderden soorten. Velen van deze kunnen veel vorst aan maar alleen onder zeer droge omstandigheden (dus goed doorlatende grond gebruiken en s’winter afdekken). Agaves groeien in rozetvorm met dikke vlezige bladeren Agave americana bij ons in potdie vaak voorzien zijn van zeer scherpe doornen. Behalve dat Agaves in de winter met de wortels droog willen staan is de groeivorm zelf ook nog debet aan de slechte vochtresistentie in de winter. Vele soorten groeien zodanig dat er gemakkelijk water in de bladoksels blijft staan die bij bevriezing veel schade kan opleveren. De meeste soorten maken gemakkelijk nieuwe zijscheuten aan die gebruikt worden voor vermeerdering van de plant. In Mexico wordt de A. tequilana massaal gekweekt voor de productie van Tequila. De meest geziene Agave in Nederland is de A.mexicana die er is in een blauw/grijze vorm en in een vorm met groen-geel gestreept blad, de vorstbestendigheid van beide is matig (tot –9 graden). Over welke soorten het best geschikt zijn voor ons klimaat is nog niet zo veel bekend, uitproberen dus. A. havardiana en A. montana lijken echter goede kanshebbers te zijn; beide komen uit de hooggebergtes van Mexico tot een hoogte van zo’n 3500 met.er waar de zomers relatief koel zijn en de winters koud en vochtig.

Cordylines
Het geslacht Cordyline bestaat uit ongeveer 15 soorten waarvan de meeste een tropische of subtropische afkomst hebben. De sterkste soorten, Cordyline australis en C. indivisa komen uit Australië en Nieuw Zeeland. De eerste wordt veel in tuincentra aangeboden in vele gekweekte kleurvariaties. De C. australis vormt slanke stammen met een rozetvormige kroon bestaande uit slanke sierlijke bladeren. De soort is behoorlijk winterhard, met name de gewone groene vorm (kortdurend ca. –10 graden), mits er weer voor voldoende drainage wordt gezorgd. De C. australis heeft de voorkeur aan een zonnige tot half Bloeiende Cordyline australis Zuidland naast Phyllostachys bamboe zonnige standplaats. Wind is voor deze soort niet zo’n probleem en in de wintermaanden kan het naar mijn mening juist een positieve uitwerking hebben omdat de wind de plant eerder opdroogt en rot dus helpt voorkomen. Onder de juiste omstandigheden kan de stam enkele tientallen cm’s per jaar groeien. Sinds kort zijn er enkele sterkere ondersoorten op de markt verschenen, namelijk de “Zuidland” en de "Groenland”. Deze zijn nakomelingen van exemplaren uit de koudste gedeeltes van Nieuw Zeeland en zouden meer vorst aan moeten kunnen. Mochten de planten door teveel vorst afsterven dan zullen deze meestal uit het onbeschadigde gedeelte opnieuwe uitlopen. Niet te vroeg verwijderen dus in geval van vorstschade. Hiervan heb ik er twee staan en de winter van ’08-’09 hebben ze zonder bescherming prima doorstaan. De C. indivisa is met een minimum temperatuur van –8 graden wat minder hard maar is evenmin een goede kandidaat om met de juiste bescherming in Nederland prima te kunnen overleven, zeker in de kuststreken. De indivisa prefereert een lichte schaduwplaats. Vaak worden in tuincentra de soorten door elkaar gehaald maar de indivisa onderscheidt zich duidelijk door de veel bredere bladeren (tot 7 cm).

Cactussen
De meest geschikte cactussoorten voor ons klimaat zijn zonder twijfel de Opuntia’s. Deze schijfcactussen zijn meest afkomstig uit Noord en Zuid Amerika en het gebied rond de Middellandse zee. Onder de juiste omstandigheden kunnen ze soms temperaturen verdragen van –25 graden Celsius. Veel winterharde Onbekende Opuntia soort in een kuip in onze tuin Opuntia soorten drijven in het najaar al het overtollige vocht uit de schijven zodat ze beter bestand raken tegen de koude. Hierdoor verschompelen de schijven en gaan ze vaak plat liggen. Het lijkt dan of de plant volledig dood is maar meestal is dit niet het geval. In het voorjaar wordt er weer veel water naar binnen gepomt waarbij de plant weer helemaal opleeft. Enkele sterke Opuntia soorten zijn: O. armata, O. ovata , O. atrispina, O. basilaris lubrica, O. erinacea, O. fragilis, O. basilaris , O. grandis, O. lagunae en O. stricta en waarschijnlijk de makkelijkste de O. humifusa.

Yucca’s
Yuccas zijn afkomstig uit de droge gebieden van Noord Amerika met een mooie rozetvormige groeiwijze. Sommige soorten zijn laagblijvend terwijl andere een Yucca rostrata stam maken. Hierbij kan weer onderscheidt gemaakt worden tussen soorten die een enkelvoudige stam maken en soorten met een vertakte stam. Volle zon en een zeer goede drainaige is voor de meeste soorten optimaal. Er zijn 3 soorten Yucca’s die regelmatig in tuincentra worden aangeboden en nagenoeg volledig winterhard zijn, namelijk: Yucca filamentosa, Y. gloriosa en Y. recurvifolia. Jong exemplaar van de Yucca filamentosa Deze 3 soorten zijn dan ook veel geziene planten in de Nederlandse tuin. Naast deze “standaard” Yucca’s zijn er echter nog een aantal veel mooisere soorten die het, met eventueel wat bescherming, prima bij ons kunnen doen. De Y. rostrata is een enkelstammige soort uit Mexico die bij voldoende drainage ongeveer 15 graden vorst aan kan. De bladeren zijn blauwgrijs van kleur en vormen na afsterven een soort “sok” rond de stam. De rostrata geeft een echt “Mexicaanse” sfeer aan de tuin, zeker als er een combinatie gemaakt wordt met Agaves of andere Yucca’s in een rotsachtig geheel. Enkele andere mooie aanraders zijn Y. rigida, Y. Thompsoniana, Y. Alifolia, en Y. Elata.